Elżbieta Klimas

Etymologia nazw miejscowości Gminy Secemin

BICHNIÓW

 

Wieś w gm. Secemin położona 4 km na płd. wsch. od Secemina.  Zabudowania położone są głównie po lewej stronie drogi z Secemina do Czaryża. W tej części wsi znajduje się remiza strażacka, kaplica, pomnik. Niejako pośrodku wsi stoi krzyż z 1934 r. Po tej też stronie umiejscowiona jest część wsi  nazywana Imielówką. Po prawej stronie drogi z Secemina do Czaryża  położona jest część wsi zwana Folwarkiem. To właśnie tu pierwotnie znajdował się folwark należący do dworu.

Bichniów jest więc wsią wielodrożną. Biegnące przez wieś drogi są typu gruntowego.

 

Nazwa wsi pochodzi prawdopodobnie od nazwy osobowej Bychno lub też imienia Bych. (nazwa dzierżawcza). Dawniej nazwa brzmiała Bychnow (1508), potem Bichnow(1573), a następnie Bichniów(1880). Bichniów zatem to wieś dzierżona w przeszłości przez jakiegoś Bycha. Oznacza miejscowość będącą własnością człowieka, od imienia którego urobiono nazwę. Nazwa dzierżawcza utworzona formantem -ów : -ow  należy do bardzo starych..

 

BOROWY MŁYN

 

Nazwa części Secemina. Informuje ona o tym, że w miejscu tym znajdował się obiekt będący efektem ludzkiej pracy (nazwa topograficzna). Był to młyn wodny na rzece Zwlecza           w pobliżu Marianowa – kompleksu stawów należących do Secemina, położony ok. 3 km na  zach. od miejscowości.  Usytuowanie młyna wśród lasów, w borze – wyjaśnia pierwszy człon nazwy.

Dziś nie ma już po tym młynie śladu. Nazwa też bardzo rzadko jest używana przez miejscową ludność – zwykle w odniesieniu do nazwy pól i lasu.

 

BRÓD 

 

 

Część Secemina, położona w jego północnej stronie, przy ulicy Kolejowej, wzdłuż szosy do Żelisławic. Jest to droga lokalna jednojezdniowa.

 

Nazwa pochodzi od apelatywu bród ‘płytkie miejsce rzeki, jeziora, stawu, przez które można przedostać się na drugi brzeg’, a więc związana jest z systemem wodnym. Przepływający tu strumień – rzeka  zapewne pokonywana była w bród. Nie jest także wykluczony związek tej nazwy ze znajdującym się tu młynem.

 

 

Brzozowa             

 

Wieś w gminie Secemin, w woj. świętokrzyskim, ok. 1,5 km na zach. od  Secemina, nad rzeką Zwleczą, przy trasie Kielce – Częstochowa (droga drugorzędna jednojezdniowa, nr drogi 786). Jest typową ulicówką, która ciągnie się po obu stronach tej szosy.

Wieś należy do parafii Secemin.

 

Nazwa wsi początkowo określała młyn, później osadę koło niego powstałą. W nazwie nastąpiła zmiana paradygmatu fleksyjnego. W Liber beneficiorum Jana Łaskiego  czyli księdze uposażeń arcybiskupstwa gnieźnieńskiego z roku 1511-23 znajduje się zapis: molendino (młyn) Brzozowy.

 

 

CEGIELNIA

 

Część wsi Dąbie w gminie Secemin. Położona jest na uboczu, na wsch. od wioski, 10 km na płd.- zach. od Secemina.

 

Nazwa związana jest z eksploatacją i przetwarzaniem bogactw naturalnych, pochodzi  od apelatywu cegielnia ‘zakład produkujący cegłę’. W miejscu tym widoczne są rowy, doły, leje wypełnione obecnie wodą, które zapewne są pozostałością po wyrobiskach – stąd brano materiał potrzebny do wyrobu i wypalania cegły (glinę).

 

CELINY

 

Wieś w gminie Secemin, woj. świętokrzyskim, 10 km na płn. od Szczekocin, 5 km na płd. od Secemina. Położona na uboczu, wśród lasów, ok. 1 km od głównej trasy Secemin – Szczekociny.

 

Nazwa pochodzi zapewne od apelatywu celina ‘oranie ugoru od razu w zagon, bez poprzedniej podrzutki i radlenia’, a być może od apelatywu celina ‘ugór, ziemia nieuprawna’(nazwa kulturowa).

 

CZARYŻ

 

Wieś w gm. Secemin, 7 km na płd. od Secemina, 12 km na płn. od Szczekocin.

 

Nazwa wsi należy do typu nazw dzierżawczych. Urobiona została od nazwy osobowej Czażyr (nazwa od imienia typu Czasław oraz Domażyr, Sobieżyr). Przejście Czażyr w Czarzyż i Czaryż nastąpiło wskutek przestawki głosek.

W najdawniejszych zapisach występuje jako: Czarzch, Czarzis, Czrzys – 1376, Sczarzirz, Szczrzirz – 1381,  Sczarzicz – 1385, Czirzycz, Sczarin –1388, Czerzesz – 1397, Czarzisz, Sczerzesz – 1398, Sczarzisz 1399, Sczczerzysz – 1400, Czarysz – 1423, Czarzysz, Czarzyz – 1466, Czarzicze – 1470, Czarszysz – 1484, Carysch – 1496, Sharzycz –1529.

 

DĄBIE

 

Wieś w gm. Secemin, położona 10 km na płd. – zach. od  Secemina, 2 km na płn. od Kuczkowa. Z Dąbia do Koniecpola i Michałowa  prowadzi gruntowa droga przez lasy.

Wieś jest ulicówką.

 

Nazwa wywodzi się od rzeczownika zbiorowego dąbie ‘miejsce porośnięte dębami’ i kojarzy się z rosnącymi niegdyś w otoczeniu osady lasami dębowymi (nazwa topograficzna). Pierwsza wzmianka o Dąbiu pochodzi z  1376 r. Nazwa wsi zapisana po łacinie – de Dape.         W 1381 r. utrwalony jest zapis w postaci – Dabbe, w 1569 r. – Demba, w 1877 r – Dąbie.          

 

GABRIELÓW

 

Przysiółek wsi Brzozowa (gm. Secemin), ok. 4 km na zachód od Secemina. Położony przy tzw. „starej drodze” wiodącej z Secemina do Koniecpola, równolegle do drogi nr 786 (drugorzędnej, jednojezdniowej trasy Kielce – Częstochowa), na płd. od niej.

Nazwa miejscowości jest nazwą dzierżawczą pochodzącą od nazwy osobowej Gabriel. Dawniej Gabryelów.

 

GRÓDEK

 

Przysiółek  wsi Kluczyce w gm. Secemin, na płn. od Kluczyc, 10 km na płd. – zach. od Secemina. Zabudowa ma charakter rozproszony.

 

Nazwa pochodzi od  gródek ‘mały gród(miejsce obronne)’. W nazwie tej znajduje odzwierciedlenie działalność kulturowa człowieka, informuje o formach osadniczych              i środkach obrony nowo powstałej osady.

Pierwsza wzmianka pochodzi z 1511 – 12 r. – Grodek i występuje jako własność duchowna.  Była to wówczas nazwa pola w rolach ( w Woli Kuczkowskiej) należącego do plebana               z Kuczkowa.  Pole to wystarczało na folwark. Z  powodu jednak nędzy rzadko uprawiane przez tegoż plebana i niekiedy wydzierżawiane kmieciom z tej wsi. Uzyskiwał wtedy z tych ról 1 grzywnę. Koło tego pola pleban miał bór, a w nim barcie, z których zbierał rocznie kwartę miodu oraz łąkę, z której zbierał 6 wozów siana – co razem dawało 1 wiardunek.  W końcu XVIII wieku Gródek był osadą należącą do plebana z Kuczkowa, w której były 2 chałupy i folwarczek.

 

KLUCZYCE

 

Wieś w gm. Secemin, położona ok. 5 km na płd. – zach. od Secemina i ok. 2 km na zach. od Psar. Zabudowania mają charakter zwarty i tworzą typową ulicówkę. Z Psar prowadzi tu droga gminna o nawierzchni ulepszonej. W 1997 r. wybudowano asfaltową drogę (na odcinku Secemin – Zwlecza – Kluczyce), która zastąpiła dotychczasową nawierzchnię ulepszoną (1,5 km) i utwardzoną (1,5 km). Tym samym poprawił się poziom komunikacji.

 

Nazwa pochodzi od nazwy osobowej Klucz i jest nazwą patronimiczną. Pierwotnie oznaczała potomków lub poddanych człowieka, którego imię, przezwisko czy nazwa zawodu tkwi          w nazwie miejscowej. Należy do nazw bardzo starych. W 1385 r. występuje jako de Clucicz, de Clucz, w 1394 r. Kluczicze, Clucicze, 1470-80 Cluczycze, 1513 r. Cluczycza, 1530 r. Cluczice.

 

KRZEPICE

 

Wieś w gminie Secemin położona 5 km na płd. wsch. od Secemina i ok. 2 km. na wsch. od Psar. Zabudowania mają charakter zwarty, a częściowo rozproszony. Jest tu kilka gospodarstw położonych wśród lasu. Niektóre z nich są opuszczone, a budynki popadły w ruinę. Z Psar biegnie tu droga gminna o nawierzchni ulepszonej, przez wieś prowadzi częściowo droga o nawierzchni ulepszonej, a częściowo o nawierzchni gruntowej.

 

Nazwa wsi jest nazwą patronimiczną i wspomina potomstwo czy poddanych człowieka  zwanego Krzep czyli „krzepki”. Należy do nazw bardzo starych. Zapis nazwy w dokumentach przedstawia się następująco: 1376 via Crepiczsca (do Krzepic), 1416 Krzepicze, 1420 Crzepice, 1469 Crepycze, 1498 Crzepycze.

 

KRZEPIN

 

Wieś w gm. Secemin położona 12 km na płd. – wsch. od Secemina, 4 km na zach. od Bebelna. Zabudowania ciągną się wzdłuż drogi o nawierzchni ulepszonej po obydwu jej stronach w kierunku wsch., a następnie wzdłuż drogi skręcającej w kierunku płd. w stronę Zagórcza. Kilka budynków (ok. 9) znajduje się przy drodze w kierunku wsch. do dawnej szkoły i wokół niej.

Nazwa osady pochodzi od nazwy osobowej Krzep. W nazwie tej przechowało się imię jakiegoś prawłaściciela. Nazwy dzierżawcze  z sufiksem –in- /-yn-/ należą częściowo do staropolskiego zasobu językowego, częściowo do nazewnictwa sosunkowo młodego. W przypadku Krzepina jest to pierwszy rodzaj nazewnictwa.

 

KUCZKÓW

 

Wieś w gm. Secemin w odległości  8 km na płd. – zach. od Secemina i ok. 5 km na zach. od Psar. Część zabudowań położona jest po obu stronach drogi biegnącej z Woli Kuczkowskiej, część wzdłuż drogi biegnącej w kierunku Łysakowa, a część przy drodze do Wolicy. Z Psar do Kuczkowa oraz z Kuczkowa do Starzyn i do Koniecpola prowadzą drogi  powiatowe o nawierzchni ulepszonej, a częściowo również o nawierzchni utwardzonej.

Nazwa została utworzona od imienia Kuczek i oznacza osadę należącą pierwotnie do tak nazywanego człowieka. Jest to nazwa dzierżawcza. W 1376 r. występuje jako Cuccow, Cuczcow, Kucz, w 1385 Czuczkow, 1389 de Cuczkouicz, 1394 Cuczkowo, Kuckowo, 1410 Kutskow, 1494 Kuczkowycze, 1507 Czukow, 1513 Kuckow.

 

LIPINY

 

Przysiółek wsi Wałkonowy Górne oddalony ok. 10 km na płd. – wsch. od Secemina i ok. 2 km na płd. od Wałkonowów Górnych, na wsch. od Bichniowa.. Położony po prawej stronie drogi wiodącej z Wałkonowów Górnych do Bałkowa, wśród lasów, na uboczu. Zabudowania mają charakter rozproszony. Do Bałkowa  prowadzi droga powiatowa o nawierzchni ulepszonej. Znajduje się tu przystanek PKS.

 

Nazwa pochodzi od apelatywu lipina  w XV w. ‘las lipowy’, od XV w. ‘drzewa lipowe, lipy’ w XVI w. też ‘lipa’. Jest to nazwa topograficzna.

 

MARCHOCICE

 

Wieś w gm. Secemin w odległości 2 km na płn. od Secemina. Zabudowania ciągną się po obydwu stronach drogi gminnej o nawierzchni ulepszonej (asfaltowej). Jest też kilka budynków położonych nieco na uboczu, z dala od niej. Droga biegnąca przez wieś łączy  drogę prowadzącą z Secemina do Żelisławic z trasą Koniecpol – Włoszczowa.

 

Nazwa pochodzi od nazwy osobowej Marchota (por. staropolską nazwę osobową March). Jest to nazwa patronimiczna, oznaczająca pierwotnie potomków lub poddanych człowieka, którego imię pozostało w nazwie. Nazwy takie należą do bardzo starych. Jednak w przypadku Marchocic w gm. Secemin jest to wieś, którą zapewne założyli Marchoccy herbu Ostoja, właściciele pobliskiego Secemina w XVIII w. Marchocice bowiem odnotowane zostały później niż wiele innych miejscowości w gminie.

 

MARIANÓW

 

Obszar leśny ze stawami rybnymi i leśniczówką w gm. Secemin. Położony jest 3 km na płn. – zach.  od Secemina. Jego obszar wynosi ok. 116 ha.

 

Nazwa pochodzi od imienia Marian. Jest to nazwa dzierżawcza.

 

.

 

MIĘDZYLESIE

 

Przysiółek wsi Marchocice (gm. Secemin) położony 4 km na płn. od Secemina. Zabudowania usytuowane są wzdłuż drogi biegnącej na płn. – zach. od trasy Secemin – Żelisławice aż do przystanku kolejowego Żelisławice (przy linii kolejowej Włoszczowa – Koniecpol),  a więc łączą się z częścią Żelisławiczek o nazwie Błonie.

 

Nazwa związana jest z położeniem tego przysiółka – między kompleksami leśnymi otaczającymi Żelisławice, Błonie i Międzylesie. Usytuowany niejako u wejścia na dużą, utworzoną przez łąki, jakby leśna polanę, na której znajduje się przystanek kolejowy Żelisławice. Jest to więc nazwa określająca położenie osady w stosunku do naturalnych obiektów, jakimi są lasy (nazwa topograficzna). Podstawę nazwy stanowi wyrażenie przyimkowe ‘między lasami’.

 

NADOLNIK 

 

Przysiółek wsi Żelisławice (gm. Secemin), ok. 4 km na płn. od Żelisławic i 9 km na płn. od Secemina. Położony w dolnym biegu rzeki Jeżówki (prawego dopływu rzeki Zwleczy), na granicy gmin: Secemin i Włoszczowa.

 

Podstawą tej nazwy jest wyrażenie przyimkowe ‘na dole’. Osada położona jest w dolnym biegu rzeki, niżej nawet jeszcze w stosunku do położenia Młyna Nadolnika

Młyn Nadolnik to nazwa nieistniejącej już dziś osady. Oznacza funkcjonujący tu niegdyś młyn wodny na Jeżówce. Nazwa tego miejsca występuje na współczesnych mapach topograficznych, geodezyjnych jako nazwa części wsi. Jest to nazwa kulturowa, w której znajduje odbicie działalność człowieka, w tym przypadku związana z przetwórstwem płodów rolnych.

 

PAPIERNIA

 

Przysiółek wsi Żelisławice (gm. Secemin) ok. 1,5 km na płn. od Żelisławic.  Połozony nad rzeka Jeżówką – prawym dopływem rzeki Zwleczy.

Z Żelisławic prowadzi tu droga o nawierzchni gruntowej.

Nazwa pochodzi od apelatywu papiernia ‘zakład produkujący papier’. Jest to nazwa kulturowa, w której znalazła odbicie działalność człowieka związana z eksploatacją                      i  przetwarzaniem bogactw naturalnych.

 

PNIAKI

 

Przysiółek wsi Brzozowa (gm. Secemin) położony ok. 4 km na zach. od Secemina, na uboczu, wśród lasu, pomiędzy szosą Koniecpol – Włoszczowa a komleksem leśnym Marianów, w pobliżu przysiółka Gabrielów. Do osady prowadzi droga o nawierzchni ulepszonej, łącząc Pniaki z drogą biegnącą z Secemina.

Przysiółek należy do sołectwa Brzozowa i do parafii Secemin.

 

Nazwa pochodzi od apelatywu pniak, pniaki ‘w związku z wycinaniem drzew bez wydobywania części przyziemnej i korzeni’. Jest to nazwa, w której znalazła odbicie działalność człowieka związana  z trzebieżą lasu – nazwa kulturowa.

 

Psary Wieś

 

Psary to wieś położona w gm. Secemin, 4 km na płd. od Secemina. Miejscowość ma obecnie takie części: Psary Wieś, Psary Kolonia i Psary Góry.

Zabudowania miejscowości Psary Wieś rozciągają się wzdłuż drogi o nawierzchni ulepszonej, po obydwu jej stronach. Jest to „stara” droga wiodąca z Secemina do Szczekocin, obok Kościoła, Punktu Skupu Mleka i budynków dawnego POM – u, przez Psary Góry. Równolegle do niej biegnie wybudowana w 1954 r. droga z Secemina do Szczekocin (nr drogi 795), przy której powstały Psary Kolonia. Psary Wieś pozostały nieco na uboczu. W pobliżu wsi (ok. 0,5 km na płn. – zach.) przebiega Centralna Magistrala Kolejowa łącząca Górny Śląsk z Warszawą, wybudowana w latach 70.

 

Nazwa Psary jest nazwą służebną. Oznacza  osadę, w której żyła ludność zajmująca się hodowlą i tresurą psów myśliwskich dla dworu książęcego. Wieś ta administracyjnie związana była z  pobliskim grodem w Lelowie.

 

ROPOCICE

 

Przysiółek Wałkonowów Dolnych w gm. Secemin. Położony jest w odległości 4 km na płn. – wsch. od Secemina i 0,5 km na płn. od  Wałkonowów Dolnych.

 

Nazwa pochodzi od nazwy osobowej Rop lub Rapot. Jest to wiec nazwa patronimiczna, która przechowała pamięć o ludziach czy potomstwie jakiegoś Ropa. Zapis nazwy z  r. 1511-23 – Rapaczyce.

 

SECEMIN

 

Miejscowość na zach. obrzeżu powiatu włoszczowskiego, na pograniczu  z województwem śląskim będąca siedzibą gminy. Położona jest ok.. 10 km na wsch. od Koniecpola (nad Pilicą), ok. 16 km na płn. od Szczekocin (nad Pilicą), ok. 14 km na płd. –wsch. od miasta powiatowego Włoszczowa.

 

Nazwa zapewne wywodzi się od nazwy osobowej Secema. Jest wiec nazwa dzierżawczą z przyrostkiem –in. Być może od podstawy prasłowiańskiego   *set = pamięć i takich imion złożonych jak Siec(i)sław utworzono imię Secema z przyrostkiem –ema. Według niektórych źródeł nazwa miejscowości wywodzi się od wyrazu Sece – tak miejscowa ludność nazywała bagna, pośród których położona była osada. Z bagien tych zbierała się struga Secówka, Seca (Sica, Siecza). Sece miń czyli ‘bagna omiń, miń’.

W dokumentach zauważyć można  różny zapis tej nazwy: Sechemin (1268), Szeczemyn ( (XV w.), Siecimin, Seczymin (1508), Seczemyn (1520), Secemin (XVI w.), Siecemin (XVII w.), Secymin (XVIII w.), Sycymin (XIX w.).

Powstanie Secemina jako osady wiązało się zapewne z obszarem w przeważającej części ukształtowanym jako bagnisty i lesisty płaskowyż, przez który przebiega dział wodny między dopływami Pilicy i Nidy. Osada Secemin oraz położone w najbliższym otoczeniu siedliska ludzkie, od wieków rozwijały się jakby pośrodku „wielkiej polany”, zewsząd otoczonej lasami. Tutaj właśnie, jeszcze w pełni średniowiecza, wytworzył się lokalny węzeł komunikacyjny, gdyż z Secemina wybiegały gościńce w różnych kierunkach, łącząc ten obszar z najważniejszymi szlakami komunikacyjnymi Polski Piastowskiej. Jeden z  gościńców prowadził na zach., przez Mstów, Częstochowę do Krzepic  i dalej do Wrocławia i Kalisza. Drugi na płn. – wsch. do Włoszczowy i Małogoszcza, skąd można było dojechać do najważniejszych szlaków handlowych na Ruś. Do stołecznego Krakowa wiodły z Secemina gościńce przez Szczekociny i Żarnowiec lub Moskorzew i Mstyczów.

 

WAŁKONOWY  

 

Wieś w gm. Secemin 4 km na wsch. od Secemina. Wałkonowy dzielą się na Górne i Dolne. Obydwie wsie leżą u stóp wzniesienia 269,1, otaczając go od strony zach. i płd. Od strony wsch. znajduje się jeszcze wieś Zakrzów. Od strony płn. zaś biegnie polna droga wiodąca niegdyś z Secemina i dalej przez rozległe lasy w kierunku wsch. Zachowała ona po dziś dzień nazwę „Traktu Kieleckiego”, który krzyżuje się dalej z tzw. „Traktem Krzepińskim”. Trzy wsie i Trakt Kielecki, otaczają ze wszystkich stron wzgórze, które od dawna stanowi obiekt zainteresowania archeologów. Jest to kopiec o regularnym, owalnym kształcie, częściowo zniszczony przez przebiegającą tam drogę. Na jego szczycie stoi drewniany krzyż na niewielkim kopczyku, pomiędzy dwoma potężnymi drzewami. Jako dogodny punkt orientacyjny kopiec został umieszczony na mapie topograficznej Galicji Zachodniej Meyera von Heldensfeld’a, wykonanej w latach 1801-1804. Wzgórze z krzyżem górujące nad okolicą, stanowi piękny i malowniczy zakątek gminy.

 

Nazwa Wałkonowy pochodzi od nazwy osobowej Wałkun. Człowiek o tym imieniu był pierwotnym właścicielem wsi. Jest to nazwa dzierżawcza.

Po raz pierwszy odnotowana została w 1407 r. jako Valcunow, w 1508, 1520 r. jako  Walkunow, w 1540 r. Walkunow minor (wałkonowy mniejsze)Dziesięcina snopowa ze wszystkich pól należała do kościoła w Czarncy i jego plebana, a jej wartość oceniano na półtorej grzywny. Na początku XVI w. występują już Wałkonowy podwójne (Walkunow duplex, Walkunów I, Walkunów II).

 

W Lieber beneficiorum Łaskiego (początek XVI w.) znajdujemy informację, że Wałkonowy podwójne to wioski należące do parafii Czarnca. Wszyscy ich mieszkańcy byli szlachetnie urodzeni, nie było tam kmieci.

Wałkonowy należały do majątku ropocickiego.

 

WINCENTÓW

 

Przysiółek wsi Żelisławice (gm. Secemin), położony ok. 2 km na zach. od Żelisławic, 9 km na płn. od Secemina, wśród lasów, między Żelisławicami a Rudnikami.

 

Nazwa dzierżawcza pochodząca od nazwy osobowej Wincenty (z sufiksem –ów). A więc oznacza nazwę miejsca, którego właścicielem była niegdyś osoba o imieniu Wincenty.

 

WOLA CZARYSKA ® WOLA SASINOWA

 

Wieś w gminie Secemin w odległości 9 km na płd. od Secemina i 2 km od Czaryża. Zabudowania ciągną się wzdłuż drogi o nawierzchni ulepszonej. W większości mają układ zwarty, częściowo są rozproszone, a nawet są tu pojedyncze gospodarstwa położone wśród lasu.

 

Nazwa informuje o formach i metodach osadniczych (nazwa kulturowa).

W nazwie Wola upamiętniony został okres tzw. wolnizny, czyli zwolnienia mieszkańców przez pewien czas po lokacji osady ze świadczeń (głównie płacenia czynszu) na rzecz pana feudalnego. W średniowieczu osadę konsekwentnie nazywano Wolą Sasinową. Bardzo długo taka nazwa funkcjonowała. Dopiero na przełomie XVIII i XIX w. zaczęto ją nazywać Czaryską ze względu na różnorodne związki sąsiedzkie z Czaryżem ( ok. 2 km na płn.).

 

WOLA KUCZKOWSKA

 

Wieś w gm. Secemin 8 km na płd. – zach. od Secemina, niedaleko Kuczkowa. Zabudowania w formie zwartej ciągną się wzdłuż drogi powiatowej o nawierzchni ulepszonej biegnącej z Psar, przez Kluczyce do Kuczkowa. Część budynków ma charakter rozproszony, są położone na uboczu, wśród lasu: na płn. od drogi  (4 budynki) i na płd. od drogi tzw. Górki położone pomiędzy Kuczkowem, Wolą i Wolicą. Znajduje się tu 5 gospodarstw. Nazwa tej części wsi wskazuje na ukształtowanie terenu.

 

Nazwa Wola Kuczkowska informuje o formach i metodach osadniczych (nazwa kulturowa).

W nazwie Wola upamiętniony został okres tzw. wolnizny, czyli zwolnienia mieszkańców przez pewien czas po lokacji osady ze świadczeń (głównie płacenia czynszu) na rzecz pana feudalnego.

 

WOLICA

 

Przysiółek Woli Kuczkowskiej w gm. Secemin w odległości 8 km na płd.-zach. od Secemina, niedaleko Kuczkowa i woli Kuczkowskiej. Zabudowania ciągną się wzdłuż drogi wiodącej z Kuczkowa do Brzostku i dalej do Starzyn (gm. Szczekociny).

 

Nazwa informuje o formach i metodach osadniczych i pochodzi od apelatywu wola; sufiks-ica wskazuje na niewielkie rozmiary osady, więc: ‘mała Wola’. Jest to nazwa kulturowa. Wolica nazywana była Małą Wolą Kuczkowską albo Małą Wolicą Kuczkowską.

 

ZAGÓRCZE

 

Część wsi Krzepin w gm. Secemin, odległy ok. 13 km na płd. – wsch. od Secemina i 2 km na płd. od Krzepina i ok. 6 km  Zabudowania położone są po lewej stronie drogi (w kierunku Wałkonowów). Tylko jeden budynek usytuowany jest po prawej stronie, gdzie również znajduje się niewielki staw. Na początku osady znajduje się stary, drewniany krzyż, a poza budynkami w kierunku zach., po prawej stronie drogi stoi kapliczka – murowana, typu domkowego, mocno już zniszczona. Przez Zagórcze biegnie droga o nawierzchni gruntowej łącząca drogę z Krzepina z drogą w Wałkonowach Górnych. Jest to droga leśna.

 

Nazwa mówi o położeniu  osady w stosunku do naturalnego obiektu w terenie tj. za górą ‘przestrzeń za górą, miejsce za górą’. Formant –e tworzy nazwę, dla której podstawą jest wyrażenie przyimkowe za górą.

 

ZAKRZÓW

 

Przysiółek Wałkonowów Górnych w gm. Secemin położony 9 km na wsch. od Secemina i ok. 0,5 km na płn. od Włkonowów. Zabudowania ciągną się po obydwu stronach drogi o nawierzchni utwardzonej prostopadłej do drogi biegnącej z Wałkonowów do Krzepina. Droga przez Zakrzów wiedzie dalej przez pola i na płn. od osady łączy się z polną drogą, nazywaną „Traktem Kieleckim”. Zakrzów leży niejako u stóp wzniesienia 269.1, z jego wsch. strony, między okalającymi go lasami.

Nazwa informuje o położeniu osady i pochodzi od wyrażenia przyimkowego ‘za krzakami (za krzami)’. Jest t nazwa topograficzna.

 

ZWLECZA

 

Wieś w gm. Secemin w odległości 3 km na płd. od Secemina. Zabudowania ciągną się wzdłuż drogi o nawierzchni asfaltowej (położonej w 1997 r.) prowadzącej z Secemina do Kluczyc oraz wzdłuż prostopadłej do niej drogi o nawierzchni gruntowej (w kierunku zach. od drogi asfaltowej). Kilka budynków usytuowanych jest przy drodze gruntowej okalającej budynki  i zabudowania gospodarcze, a wśród nich i kapliczkę MB Częstochowskiej. Droga ta  tworzy półokrąg połączony z główną drogą. Miejscowość położona jest nad rzeką Zwleczą, prawym dopływem Pilicy. Na wzgórzach Sadurki, pokrytych lasem i opadających w stronę wsi, znajdują się malownicze źródła tej rzeki. Są tam również dwie sadzawki, zasilane wodami odpływającymi z obszaru źródłowego. Nazwa wsi zatem pochodzi od nazwy rzeki, a więc należy do grupy nazw wodnych, topograficznych. Rzeka z kolei określona została słowem wlec, zwlec. Wleczyny to rodzaj rumowiska wleczonego po dnie rzeki, głównie piasków.

Pierwotnie osada nazywała się Wzlecza.

 

 

ŻELISŁAWICE

 

Wieś w gm. Secemin w odległości 8 km na płn. od Secemina. Zabudowania ciągną się wzdłuż drogi powiatowej biegnącej z Secemina w kierunku Rudnik ( gm. Koniecpol).

 

Nazwa wsi pochodzi od nazwy osobowej. Upamiętnione w niej zostało imię jakiegoś Żelisława. Jest to nazwa patronimiczna oznaczająca potomków lub poddanych człowieka, którego imię tkwi w nazwie. Pierwotny zapis tej nazwy: Zelyslavycze (1520), Zelislavicze duplex (podwójne), Zelyslawicze (1540). Wieś nazywana też była Żelisławicami Większymi.

                                             

 

ŻELISŁAWICZKI   patrz ® ŻELISŁAWICE

 

Wieś w gm. Secemin leżąca obok Żelisławic w odległości 7 km na płn. od Secemina. Miejscowość usytuowana jest przy linii kolejowej Kielce-Częstochowa, po jej płd. stronie.  Zabudowania położone są przy drodze powiatowej z Secemina do Min, a także wzdłuż drogi biegnącej w kierunku zach. wzdłuż linii kolejowej (Błonie) i wzdłuż drogi biegnącej na płd. od drogi głównej.

 

Nazwa jest nazwą deminutywną utworzoną przez dodanie formantu zdrabniającego do istniejącej już geograficznej nazwy własnej. Żelisławiczki nazywano też Żelisławicami Mniejszymi (XVI w.). W  wieku XVI funkcjonowała zresztą nazwa Zelislavicze duplex (podwójne).